2019 Yıllık İzin İle Soru Cevaplar

Yıllık izin, her çalışanın zorlu ve stresli iş yaşantısından kısa bir süreliğine de olsa ayrı kalabilmesi ve nefes alabilmesi açısından çok önemlidir. Çalışanların hem psikolojik ve fizyolojik sağlığı hem de iş dinamikliğinin arttırılabilmesi amacı ile yasal olarak tanınmış bir haktır. İş Yasası’nda da yasal olarak tanımlanmış olan yıllık izin hakkı, farklı değişkenlerin mevcut olması nedeni ile çok ciddi tartışmalara neden oluyor. Özellikle de işçilerin mevcut yasal haklarının neler olduğu konusunda yeterli düzeyde bilgiye sahip olmaması nedeni ile pek çok hakkından faydalanamıyor. 2019 yılıyla birlikte İş Kanunu’nda güncel olarak belirlenmiş olan haklara ilişkin bilinen ve bilinmeyen tüm konularda 2019 yıllık izin ile soru cevaplar hazırladık.

Yıllık İzin Nedir?

İşçiler, yıl içerisinde kendilerine yasal İş Kanunu ile verilmiş olunan, ücretli izin hakkı olan yıllık izin süresi boyunca çalışmamaları durumunda çalışıyormuş gibi ücret almaktadır. Yıllık izin hakkı İş Kanunu’nda tüm yönleri ile belirlenmiştir. Yıl boyunca yapılan çalışmanın oluşturduğu iş stresinden kaçınmak ve dinleyebilmek için sağlanan yıllık izin hakkı kesin olarak yasal şekilde tanımlanmıştır.

Yıllık İzin Süreleri Ne Kadar?

Her çalışanın belirli koşullar çerçevesinde yıllık izin hakkı bulunmaktadır. Ancak bu yıllık izni için koşullar ve yıllık izin süreleri farklıdır. En temel olarak yıllık izinlerde süreler temel olarak kişinin çalışma süreleri ile paraleldir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 53. Maddesinde belirlenmiş olan yıllık izin süreleri koşulları ve detaylarıysa;

  • 1 yıl ile 5 yıl aralığında olan işçiler için 14 günden az olmaması,
  • 5 yıl ile 15 yıl aralığında olan işçiler için 20 günden az olmaması,
  • 15 yıl ile daha fazlasında olan işçiler için 26 günden az olmaması,

Koşulu ile yıllık ücretli izinler verilmektedir. Ancak yıllık izin süreleri temel olarak İş Kanunu’nda mevcut çalışma koşulları göz önünde bulundurulmaktadır. Bu nedenle de bazı meslek gruplarına ilişkin uygulanan yıllık üzün süreleri değişkenlik göstermektedir. Özel olarak düzenlenen yıllık üzün süreleri ve şartlarıysa;

  • Yer altı çalışma gruplarında (maden arama vb.) çalışan işçilerin yıllık ücretli izin süreleri ise +4 gün şeklindedir. Yani 1-5 yıl aralığında 14 gün yerine 18 gün, 5 -15 yıl aralığında 20 gün yerine 24 gün ve 15 yıl ve üzeri için 26 gün yerine 30 gün olarak uygulanmaktadır.
  • 18 yaş ve altındaki küçük işçiler için ise uygulanacak yıllık izin süreleri ise en az 20 gün şeklindedir. Yani 1-5 yıl aralığında çalışma sürelerinde bile 18 yaş ve altı işçiler için en az 20 gün şartı nedeniyle 14 günlük ücretli yıllık izin süresi uygulanamaz.
  • 50 yaş ve üzerindeki işçiler için uygulanacak yıllık izin süreleri ise 20 gün uygulanmaktadır. 18 yaş altında olduğu gibi 1-5 yıllık çalışma sürelerinde dahi mutlaka 20 günden az yıllık izin uygulanamaz.

Şeklindedir. Yıllık izin alacak işçilerin bu şartlara ilişkin bilgi sahibi olmaları, mevcut yasal haklarından faydalanamaması gibi bir durumun yaşanmaması açısından çok önemlidir.

Yıllık İzin Nasıl Bölünür?

İş Kanunu’nda yıllık izinlerin bölünmesine ilişkin şartlar belirlenmiştir. İş Kanunu’na göre yıllık izin tam olarak işçiye, işveren tarafından tanınmalıdır. Ancak işçi ve işveren arasında oluşturulacak anlaşma çerçevesinde yıllık iznin bölünebilmesi mümkündür. Ancak İş Kanunu’na göre işçilerin yıllık izinleri ilk bölümü 10 günden az olamaz. Yani minimum olan yıllık izin süresi olan 14 günlük yıllık izin için bölme halinde ilk bölümün 10 günden az olmaması gerekiyor. Ayrıca en fazla 3’e bölünebilmektedir. Bu çerçevede de yine 14 günlük bir yıllık izin süresi için 10 günden az olmayan ilk bölümün ardından ikin bölümün 2 gün, üçüncü bölümün 2 gün veya 1’e 3 gün şeklinde olması gerekmektedir.

İşçi Yıllık İzin Kullanmak Zorunda Mı?

4857 sayılı İş Kanunu’ nda yıllık izin için belirlenmiş olan koşullara göre yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilmesi hakkı bulunmamaktadır. İşçinin yıllık izin kullanmak istememesi, izin kullanmadan çalışmak istemesi gibi bir durum söz konusu olamaz. Bu nedenle kazanılan yıllık iznin kullanılması işçi için yasal bir sorumluluktur. Aynı şekilde işçinin yıllık iznini kullanması sorumluluğu işverene aittir.

Yıllık İzin İşverenden Nasıl Talep Edilmelidir?

Yıllık izin hakkının kazanılmasından sonra işçi için yıllık iznin işverenden alınması ciddi bir problem olur. Bu kapsamda da yıllık izin kullanmak isteyen işçi en az 1 ay öncesinde işverene yazılı olarak belirtmesi gerekir. Yıllık izin hakkı için yapılacak talep yazısında tüm detayların belirlenmesi gerekmektedir. Bu çerçevede de yıllık izin talep evrakında;

  • Ad ve soyad,
  • Sicil numarası (varsa),
  • İzin tarihleri,
  • Ücretsiz yol izni talebi olup, olmadığı,

Bilgilerinin belirtilmesi gerekmektedir. Bu bilgilerin yer aldığı yıllık izin talep evrakının işverene verilmesinden sonra işveren tarafından incelenmesi hakkı bulunmaktadır. Yapılan incelemelerde tarih uyumsuzluğu söz konusu olması durumunda yıllık izin sürelerine ilişkin olarak işçiye yeni bir tarih önerisinde bulunma ya da doğrudan mevcut belirtilmiş tarihleri onaylayabilme hakkına sahiptir.

İşveren İşçinin Yıllık İzin Talebini Onaylamak Zorunda mı?

İş Kanunu’na göre yıllık ücretli izin, işçilerin yasal hakkıdır. Eğer işçi tarafından yıllık izin talebinde bulunulması durumunda işveren tarafından onaylanması zorunludur. Ancak yıllık izin talebinin onaylanması zorunluluğu olsa da işveren tarafından yıllık izin tarihleri için değişiklik talebi için geri dönüş yapabilme imkanı bulunuyor. İşçiye işin gereklerine ilişkin gereklilikleri geçerli bir neden vererek, başka bir tarih önerecek şekilde işçinin talebini değerlendirmelidir. İşveren  ya da vekili tarafından izin kuruluna başvurarak işyerinde devam eden işlerin nitelik ve yapısal formları, yıllık ücretleri izinlerin, her yılın belli bir döneminde ya da dönemlerinde verileceği tayin edebilmektedir. Söz konusu gelişmeleri işyeri içerisinde ilan eder.

Yıllık İzinde Kullanılan Yol İzni Nedir?

İşçinin, yıllık iznini işyerinin bulunduğu yerden başka bir yerde geçirmek istemesi durumunda bunu izin talebinde belirtmesi gerekmektedir. Böyle bir durumda hem gidiş hem de dönüş olacak şekilde toplamda 4 güne kadar yol izni verilir. Bu yol izni ise ücretsiz olarak verilmektedir. Aynı zamanda da bu koşulun işçi tarafından belgelenmesi gerekmektedir.

Yarım Gün Yıllık İzin olabilir Mi?

İş Kanunu’nda belirlenmiş olan yıllık izin koşullarına göre 1 gün olarak uygulanmaktadır. 1 gün olarak kullanıldığından mevzuatta yarım gün yıllık izin hakkı bulunmasa da pratik uygulamada sıkça karşılaşılıyor.

Yıllık İzin Kullanılmadığında Yanar Mı?

Yıllık izin bir sonraki hizmet yılı kullanılması amacı ile veriliyor olsa da kullanılmayan sürelerin olması durumunda işçinin haklarında yanma gibi bir durum söz konusu değildir. İzinler gelecek senelerde de kullanılabilmektedir. Bununla birlikte iş sözleşmesi feshi durumunda olması halinde kullanılmayan izin sürelerinin ücreti, işçinin mesai hesaplama ve ücret hesaplama ile işçiye uygulanmaktadır. Böylelikle işçinin kullanmadığı haklarının yanması gibi bir durumun söz konusu olmaması sağlanmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

  1. 2019 Yıllık İzin İle Soru Cevaplar için yorumda bulun

    2019 Yıllık İzin İle Soru Cevaplar için henüz bir yorumda bulunulmamış! Hemen üst alanda bulunan formu kullanarak 2019 Yıllık İzin İle Soru Cevaplar için ilk yorumu yapabilirsin.